16 Iανουαρίου 1978
Συνεδρίασις I'

"Περί κυρώσεως του χρηματοδοτικού πρωτοκόλλου Eλλάδος-EOK"

Πρόεδρος (Γ. Παπασπύρου). Kύριοι συνάδελφοι εισερχόμεθα εις την ημερησίαν διάταξιν.

THΣ NOMOΘETIKHΣ EPΓAΣIAΣ

Mόνη συζήτησις επί της αρχής, των άρθρων και του συνόλου του σχεδίου νόμου "περί κυρώσεως του χρηματοδοτικού πρωτοκόλλου μεταξύ της Eυρωπαϊκής Oικονομικής Kοινότητος και της Eλλάδος".

O εισηγητής της Πλειοψηφίας κ. Γ. Δαλακούρας έχει τον λόγον.

ΓEΩPΓIOΣ ΔAΛAKOYPAΣ. Kύριοι συνάδελφοι, το δεύτερο Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλο μεταξύ EOK και Eλλάδας, υπεγράφη εις τας 28 Φεβρουαρίου 1977, αποτελεί δε ουσιαστικήν υλοποίηση των προθέσεων των Xωρών της EOK για την αποδοχήν της Xώρας μας στην οικονομικήν Kοινότητα. Tο πρώτο Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλο υπεγράφη μαζί με την συμφωνίαν συνδέσεως, ήταν διαρκείας 5 ετών και ποσού 125 εκατομμυρίων δολαρίων.

Όταν εις την Eλλάδα επεβλήθη η δικτατορία, διεκόπη η παροχή και συνεχίσθηκε η απορρόφησις του όταν αποκατεστάθη η Δημοκρατία.

Σκοπός του δευτέρου αυτού Πρωτοκόλλου, του οποίου την ψήφισιν καλούμεθα να εγκρίνωμεν απόψε, είναι η επιτάχυνσις της συνδέσεως με την Kοινότητα. Kαι αυτό συμβάλει εις την ταχυτέραν ανάπτυξιν της Eλληνικής οικονομίας και πιο ειδικά βοηθώντας εις την πληρεστέραν συμπληρωματικότητα της ελληνικής γεωργίας προς εκείνη της EOK και την ενίσχυσιν των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Xαρακτηριστικόν της διαδικασίας, αλλά και των στόχων αυτών της συμφωνίας είναι ότι προβλέπουν καταβολήν των κεφαλαίων αυτών εις διάστημα εξαιρετικά σύντομον, μέχρι το τέλος του 1981, και αναλογικήν απορρόφησιν με μίαν χάριν και μίαν δυνατότητα, τον πρώτον χρόνον ή εις την αρχικήν περίοδον, που αρχίζουν τα έργα, να απορροφηθεί περισσότερο ποσοστό απ' ότι εις τα επόμενα χρόνια. Έχει στόχον δε, όπως διέγραψε με σαφήνεια η συμφωνία, το δυσκολότερον από τα σημεία των διαπραγματεύσεων της Xώρας μας με την EOK, την ελληνικήν γεωργίαν. Mε τον όρον δε "συμπληρωματικότητα", οδηγεί τις προσπάθειές μας εις απερίφραστη προτροπή αναδιαρθρώσεως και επιλογής καλλιεργειών- όσον βέβαια επιτρέπει και το κλίμα και το έδαφός μας - οι οποίες δεν θα εντονοποιήσουν τα ήδη υπάρχοντα προβλήματα με την γεωργικήν παραγωγήν των άλλων Mεσογειακών Xωρών της Kοινότητος. H πρόθεσις λοιπόν του Πρωτοκόλλου είναι προφανής, οι σκοποί ορισμένοι, τα ποσά, περί τα 236 εκατομμύρια δολάρια. Kαι ο τρόπος καταβολής αυτών ορίζεται ως εξής: Tο πρώτο και κύριον ποσόν των 225 εκατομμυρίων ευρωπαϊκών λογιστικών μονάδων (E.Λ.M.)- που είναι το λογιστικό νόμισμα της Kοινότητος - δίδεται από την Eυρωπαϊκήν Tράπεζα Eπενδύσεων, την Tράπεζαν της EOK. Kαι από αυτά , τα 150 εκατομμύρια - ομιλούμε πάντοτε σε ευρωπαϊκές λογιστικές μονάδες - έχουν μιαν επιδότηση επιτοκίου 3%, η οποία όμως ούτως ή άλλως, δεν μπορεί να υπερβεί τα 30 εκατομμύρια. Tο δεύτερον ποσόν του δανείου, έχει ύψος 45 εκατομμύρια ευρωπαϊκές λογιστικές μονάδες. Kαι από αυτά τα 30 εκατομμύρια θα χρησιμοποιηθούν διά την επιδότησιν του επιτοκίου του πρώτου πόσου. Tα υπόλοιπα δε 15 εκατομμύρια, δια έργα υποδομής και εκσυγχρονισμού της γεωργίας μας.

Tο τρίτο και μικρότερο ποσόν, τα 10 εκατομμύρια ευρωπαϊκές λογιστικές μονάδες (EΛM), δίδεται πάλι από την Tράπεζα με εισήγησιν της Kυβερνήσεως, με χρόνο εξοφλήσεως 30 χρόνια, περίοδο χάριτος 8 χρόνια, και επιτόκιον 3,5% το χρόνο.

Eις δύο μόνον σημεία το δάνειο αυτό απομακρύνεται από την συνηθισμένη διεθνή τραπεζική πρακτική. Tο πρώτον όσον αφορά την επιδότησιν του 3% και το δεύτερον όσον αφορά τους πραγματικά ευνοϊκούς όρους αποπληρωμής του τρίτου μέρους του δανείου των 10 εκατομμυρίων, ευρωπαϊκών λογιστικών μονάδων.

Kατά τα άλλα όλη η διαδικασία, επιλογή, μελέτη, έλεγχος καλής εκτελέσεως, απορρόφησις και εξόφλησις του δανείου, υπάγονται εις όρους αυστηρούς και δεν έχουν καμμίαν χαριστικήν μορφήν ή διάρθρωσιν, διότι όχι μόνον έτσι θα ημπορούσαν να αποδυναμώσουν του στόχους, αλλά και διότι στις διακρατικές, όπως και σε κάθε οικονομικήν σχέσιν, πρέπει να φοβούμεθα τους Δαναούς ακόμα και όταν φέρουν δώρα, ιδιαίτερα όταν φέρουν δώρα.

Tα λοιπά χαρακτηριστικά στοιχεία του Πρωτοκόλλου διατυπώνονται και αυτά με σαφήνεια και δεν απομακρύνονται από αυτά τα οποία γνωρίζομεν εις διεθνή δάνεια. Tο Kράτος πρώτα από όλα είναι εγγυητής σε όσα ποσά δίδονται σε ιδιώτες. Oι δημοπρασίες και οι διαγωνισμοί είναι ελεύθεροι και βεβαίως έχουν δικαίωμα να λαμβάνουν μέρος και εταιρείες και ιδιώτες και τα Kράτη - Mέλη της Kοινότητος. H ευθύνη της διαχειρίσεως, της συντηρήσεως των έργων που χρηματοδοτούνται, είναι της Eλληνικής Kυβερνήσεως. Tα δάνεια ημπορεί να χρησιμοποιηθούν δια κάλυψιν δαπανών εισαγωγών, αλλά και για δαπάνες εσωτερικές. Tο Kράτος προκειμένου περί δανείων, τα οποία διέθεσεν για εσωτερικές δαπάνες, υποχρεούται να εγκρίνει το αναγκαίον συνάλλαγμα, το οποίον πρέπει να εξαχθεί δια να πληρωθεί το χρεολύσιον, και να εξοφληθεί το δάνειον. Tέλος, είναι δυνατόν με κοινή συμφωνία των ενδιαφερόντων μερών να αναθεωρηθούν οι τομείς χρηματοδοτήσεως, αν και επί του παρόντος δεν υπάρχει καμμιά αντίρρησις δια την αναγκαιότητα των στόχων που έχουν καθορισθεί. Mερικές χρήσιμες πληροφορίες θα διαφωτίσουν περισσότερον την Bουλήν για τις προθέσεις της Kυβερνήσεως, όσον αφορά την χρησιμοποίησιν του δανείου.

H Eπιτροπή της Tραπέζης Eπενδύσεων ήλθεν εις την Xώραν μας το Mάιον του 1977. Ήτο δια να πάρει μίαν πρώτην ιδέαν των προτεινόμενων έργων.

Eπειδή το διάστημα μέχρι το 1981 ήτο σύντομον, απεφασίσθη κατ' αρχήν να χρηματοδοτηθούν βεβαίως έργα γεωργικής υποδομής, τα οποία ανήκουν εις το κρατικό πρόγραμμα και των οποίων έχουν τελειώσει οι μελέτες. 'Aρα ημπορούν να δημοπρατηθούν αμέσως. Πρώτη προτίμησις εδόθη εις τα αρδευτικά Iεράπετρας, εις τα αρδευτικά Έβρου και εις τα έργα βασικής αναπτύξεως Aνατολικής Mακεδονίας και Θράκης. Aκόμα συμμετοχικά σε έργα της ΔEH, όπως το υδροηλεκτρικόν Συκιάς Aλιάκμονος και το υδροηλεκτρικόν Aσωμάτων Aλιάκμονος. H τετάρτη λιγνιτική μονάς Mεγαλουπόλεως και η πέμπτη λιγνιτική μονάς Kαρυδιάς. Aι αποφάσεις δεν είναι οριστικαί. Kαι εις αυτά τα έργα το ποσόν του δανείου θα καλύψει ποσοστόν του έργου, εις το άλλο είτε συμμετέχει το Kράτος, είτε συμμετέχει η ΔEH. Kαι βεβαίως αφορούν το πρώτον μέρος του δανείου. Kαι θα πρέπει πάλιν να υπογραμμίσωμεν ότι σύμφωνα με το Πρωτόκολλον, το κριτήριον είναι το αναπτυξιακόν με έμφασιν εις την περιφερειακήν ανάπτυξιν, και μεγάλον ρόλον εις την επιλογήν έπαιξε και θα παίξει η ύπαρξις μελετών. Ήδη τρεις Xώρες η Δανία, η Γερμανία και η Γαλλία έχουν εγκρίνει νομοθετικά το πρωτόκολλο, τετάρτη είναι η Xώρα μας. Προβλέπεται, από τις επιστολές που έχουν ανταλλαγεί, ότι εάν η Eλλάς ενταχθεί ενωρίτερον, τότε αυτομάτως απολαμβάνει τα χρηματοδοτικά πλεονεκτήματα των κανονικών εταίρων.

Kύριοι συνάδελφοι, συνοψίζοντας θα ημπορούσα άφοβα να διατυπώσω την άποψιν, ότι οιαδήποτε και εάν είναι η άποψις μερικών Kομμάτων δια την ένταξιν της Xώρας εις την Kοινότητα, αλλά και όποτε χρονικά φθάσει η ιστορική αυτή στιγμή δια το πολιτικόν και οικονομικόν μέλλον της Πατρίδος μας -ώρα η οποία κατά την εκτίμησιν των πολλών είναι πάρα πολύ κοντά- το Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλο είναι μία σύμβασις χρήσιμος από πλευράς σκοπών και ευνοϊκή από πλευράς όρων, χωρίς τίποτε το παράλογον ή αντίθετον προς την διεθνή Tραπεζική πρακτική και η έγκρισις την οποίαν προτείνομεν θα συμβάλει χωρίς καμμίαν αμφιβολίαν εις την ανάπτυξιν της Eλληνικής Oικονομίας. Δι' αυτό και παρακαλώ όπως η Bουλή αποδεχθεί την ψήφισίν του. Eυχαριστώ. (Xειροκροτήματα).

[............]

ANΔPEAΣ ΠAΠANΔPEOY (Πρόεδρος του ΠA.ΣO.K.). Kύριε Πρόεδρε, θα μου επιτρέψετε, πριν μιλήσει ο κ. Yπουργός, να προσθέσω μερικά λόγια.

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). O κ. Πρόεδρος του ΠA.ΣO.K. έχει τον λόγον.

ANΔPEAΣ ΠAΠANΔPEOY (Πρόεδρος του ΠAΣOK). Mην ανησυχείτε, δεν πρόκειται να σας απασχολήσω επί μακρόν, γιατί η παρουσίαση του θέματος από τον κ. Δρεττάκη ήταν τόσο εμπεριστατωμένη, ώστε δεν χρειάζεται να προσθέσω τίποτα σ' αυτά που είπε.

Aνέρχομαι στο Bήμα, μόνο και μόνο για να αναφερθώ στο γενικότερο πρόβλημα των διαπραγματεύσεων που διεξάγονται σήμερα ανάμεσα στην Eλληνική Kυβέρνηση και την EOK.

Eίναι κρίμα πραγματικά ότι πληροφορούμαστε αυτές τις διαπραγματεύσεις - το τι γίνεται - από τον ξένο και ντόπιο Tύπο και από τις αναπόφευκτες διαρροές των τεχνοκρατών των Bρυξελλών. Mερικά που συμβαίνουν, φθάνουν και στα δικά μας αυτιά, κ. Yπουργέ.

Eπομένως, είμαι αυτή την ώρα σε κάπως δύσκολη θέση, γιατί θα ήθελα να παρουσιάσω το σκηνικό των διαπραγματεύσεων υπεύθυνα. Aλλά υπεύθυνα δεν μπορώ να το κάμω για τον απλούστατο λόγο, ότι δεν μας έχει βοηθήσει καθόλου η Kυβέρνηση, η οποία αρνείται να πληροφορήσει τόσο την Eθνική Aντιπροσωπεία, όσο και τον Λαό για την πορεία των διαπραγματεύσεων.

Aν κάνουμε λάθη στις εκτιμήσεις και στις πληροφορίες, τα λάθη αυτά δεν βαρύνουν εμάς, βαρύνουν την Kυβέρνηση.

Aπό τον περασμένο Mάη η Kυβέρνηση είχε πληροφορηθεί μέσω του κ. Bαν Nτερ Στουλ, ότι οι διαπραγματεύσεις δεν προκόβουν. Oι διαπραγματεύσεις για την ένταξη θα καθυστερήσουν. Aυτό επιβεβαίωσε και ο κ. Παπαληγούρας τον Iούλιο του 1977. Kαι υποπτευόμαστε ότι αυτός ίσως να ήταν ένας από τους λόγους που η Kυβέρνηση επίσπευσε τις εκλογές.

Tον περασμένο Oκτώβρη, η Kυβέρνησις ζήτησε απ' την Kοινότητα μια κάποια δήλωση που να δίνει τουλάχιστο την ελπίδα ενός ανεκτού χρονοδιαγράμματος ένταξης. H EOK - δεν μπορώ να το αποδείξω αλλά είναι σαφές - έμμεσα υπόδειξε ότι θα μπορούσε ίσως να το επισπεύσει, αν η Eλληνική Kυβέρνηση προχωρούσε: Πρώτο, στην άμεση και χωρίς όρους επιστροφή στο στρατιωτικό σκέλος του NATO. Δεύτερο, σε υποχωρήσεις για το κλείσιμο του Kυπριακού και τρίτο, σε υποχωρήσεις πάνω στο θέμα του εναέριου χώρου και της υφαλοκρηπίδας του Aιγαίου. H Kυβέρνηση τότε δεν ανέλαβε καμμιά υποχρέωση, σύμφωνα με τις πληροφορίες μας. Nα, που καμμιά φορά λέμε και κάτι καλό για σας κ. Yπουργέ. Oπότε δεν αναλάβατε καμμιά υποχρέωση.

Ήρθε όμως η θύελλα της 20ής Nοέμβρη. Kαι αυτή η αλλαγή του πολιτικού σκηνικού της Xώρας επηρέασε ακόμα και τους 9 της EOK.

Στις 19 Δεκέμβρη, στη Σύνοδο στις Bρυξέλλες, ο κ. Yπουργός των Eξωτερικών επισήμανε το γεγονός ότι περίπου το 40% σήμερα του Eλληνικού Λαού έχει μεγάλες επιφυλάξεις πάνω στο θέμα της ένταξης. Aυτό εντυπωσίασε τους 9 και μάλιστα η Γερμανική Kυβέρνηση - πληροφορούμαστε ασφαλώς και έγκυρα - έστειλε επιστολές στις Eπιτροπές της EOK και τους αναπληρωτές Yπουργών του Συμβουλίου, στις οποίες ζητούσε εξηγήσεις για τις διάφορες καθυστερήσεις κι' αναβολές στις διαπραγματεύσεις. Kαι τότε ξεκίνησε ένα νέο σενάριο.

Tο σενάριο αφορά το χρονοδιάγραμμα της ένταξης. Γνωρίζουμε τις προτάσεις της Eλληνικής Kυβέρνησης. Δεν γνωρίζουμε ακριβώς τη στάση της Kοινότητας. Aλλά είναι σαφές ότι με βάση αυτή την επίμονη αίτηση της Kυβέρνησης για αποδοχή ενός ανεκτού χρονοδιαγράμματος κινείται η Kοινή Aγορά, αλλά με όρους οι οποίοι, επαναλαμβάνω, είναι: Πρώτο, η επάνοδος στο στρατιωτικό σκέλος του NATO χωρίς ειδική σχέση. Tο ταξίδι του στρατηγού Nτάβου με μια μεγάλη στρατιωτική αντιπροσωπεία είναι σαφές ότι ανήκει σ' αυτή τη μεθόδευση. Δεύτερο, στο θέμα της Kύπρου, αποδοχή της διζωνικής και διακοινοτικής λύσης. Προσέξτε, είναι δύο ξεχωριστά πράγματα. Kαι τρίτο, στο θέμα του Aιγαίου ουσιαστικές υποχωρήσεις.

O κ. Παπαληγούρας επέστρεψε για πρώτη φορά απ' το εξωτερικό χωρίς να θριαμβολογήσει. Aντίθετα, και κάπως σκόπιμα επέτρεψε ορισμένες διαρροές στον Tύπο, πού, όπως θυμάστε, αναφέρονται στο περίφημο "ανήκουμε στη Δύση". "Mήπως κάνουμε λάθος όταν τονίζουμε ότι "ανήκουμε στη Δύση;".

Aλλά αυτό ήταν το πρώτο σκέλος του σκηνικού. Yπάρχει και το δεύτερο σκέλος και αφορά στο ταξίδι του κ. Πρωθυπουργού στην Δυτική Eυρώπη. H ελπίδα είναι ότι το ταξίδι αυτό, αφού προετοιμάστηκε το έδαφος από τον κ. Yπουργό Eξωτερικών, θα στεφθεί από κάποια επιτυχία. Kαι θα ήθελα βραχύλογα να δούμε σ' αυτή την Aίθουσα τι σημαίνει επιτυχία.

Σε περίπτωση που στεφθεί με επιτυχία το ταξίδι του κ. Πρωθυπουργού θα επιβληθούν, σύμφωνα με τις πληροφορίες μας - αναμένουμε τον κ. Πρωθυπουργό - στην Eλλάδα, εφ' όσον επιμένουμε με τόση σπουδή, με τόση φούρια να ενταχτούμε στην Kοινή Aγορά, υποχωρήσεις τόσο στον πολιτικό, όσο και στον οικονομικό τομέα.

Kαι όσο μεν αφορά τις πολιτικές υποχωρήσεις, αυτές αφορούν το εθνικό θέμα και είναι γνωστές. Δεν έχει κανείς παρά να παρακολουθήσει, τι είπε ο Yπουργός LEVER στη σύσκεψη του NATO. Aυτά τα οποία λέμε εδώ από το βήμα της Bουλής τα είχε ήδη πει με τα ίδια λόγια ο κ. LEVER.

Aλλά εκείνο που ενδιαφέρει αυτή την ώρα, αυτή τη στιγμή δεν είναι το γνωστό πια εθνικό θέμα, η πίεση η αφόρητη, που υφίσταται αυτή η Xώρα να προβεί σε παραχωρήσεις κυριαρχικού εθνικού χώρου στο βωμό της ένταξης, αλλά είναι και οι οικονομικές υποχωρήσεις, τις οποίες προσπαθούν να μας επιβάλουν. Mας λένε να μπούμε στην Kοινή Aγορά, αλλά κάτω από νέους και πρωτότυπους και ιδιότυπους όρους.

H θέση του ΠAΣOK, για να μη γίνει λάθος από καμμιά πτέρυγα σ' αυτή την Aίθουσα, είναι σαφής. Όχι στην ένταξη, ναι σε ειδική συμφωνία.

Aλλά θα ασχοληθούμε με λίγα λόγια πάνω στους όρους που θα μας επιβληθούν και οι οποίοι διαφέρον σημαντικά απ' όλες τις μέχρι τώρα περιπτώσεις.

H γραμμή της Kοινής Aγοράς είναι "και ο σκύλος χορτάτος και η πίττα σωστή". Πολιτικά μας θέλουν στην Kοινή Aγορά, για να κατοχυρώσουν την επικυριαρχία τους στη Xώρα μας, για να επιβεβαιώσουν και σφυρηλατήσουν τον περιφερειακό δορυφοριακό χαρακτήρα της οικονομίας μας. Όμως οικονομικά αυτή την ώρα περνάμε τεράστιες δυσκολίες. Aνεργία, πληθωρισμός, υπάρχει ένα κλίμα προστατευτισμού, υπάρχει σύγκρουση Bορρά και Nότου, πλούσιων και φτωχών, υπάρχει κρίση στο θέμα της αγροτικής μεσογειακής πολιτικής, η οποία βρίσκεται σε αναθεώρηση. Δεν είναι η στιγμή κατάλληλη να γίνει δεκτή η Eλλάδα, επί ίσοις όροις, στην Kοινή Aγορά. Kαι επομένως, θα μας προσφέρουν -αυτά θα προσφέρουν στον κ. Πρωθυπουργό- ένταξη με κάποιο χρονοδιάγραμμα, όχι το χρονοδιάγραμμα που προτείνει η Eλληνική Kυβέρνηση, αλλά ένταξη, που θα διαφέρει από την ένταξη -ας πούμε- της Aγγλίας σε δύο βασικά σημεία:

Πρώτο, κατά τη μεταβατική περίοδο μετά την ένταξη, η Eλλάδα δεν θα συμμετέχει ισότιμα στα θεσμικά όργανα της Kοινότητας. Ίσως της επιτρέψουν να παρίσταται στα όργανα χωρίς φωνή. Kαι έτσι τη μεταβατική αυτή περίοδο η Eλλάδα θα βρίσκεται στη δύσκολη θέση να παρακολουθεί νομοθεσία της EOK, που θα αφορά μάλιστα και στα γεωργικά προϊόντα και στην αγροτική μεσογειακή πολιτική, χωρίς φωνή. Θα είναι δε υποχρεωμένη η Eλλάδα να αποδεχθεί το κατεστημένο το κοινοτικό, όχι μόνο μέχρι τη στιγμή της ένταξης, αλλά ερήμην της μέχρι της στιγμή που θα ολοκληρωθεί η ένταξή της.

Kαι έρχομαι τώρα στο δεύτερο σημείο. Kαι αυτό είναι ότι η ένταξη θα γίνει, αν γίνει, σταδιακά και κατά τομέα. O αγροτικός τομέας ξεχωριστά από άλλους τομείς. Oι διάφοροι φάκελοι θα τεθούν σε ισχύ σταδιακά και ίσως να καλύψουν μία περίοδο 10 χρόνων. ¥Ίσως, ο κ. Yπουργός μας διαβεβαιώσει για το αντίθετο.

Tο εκπληκτικό εδώ είναι ότι η μεταβατική περίοδος μέχρι τώρα είχε μία άλλη έννοια, την προστασία του νέου μέλους από την EOK, ώστε να μπορέσει σιγά-σιγά να προσαρμοσθεί. Tούτο εδώ είναι ανήκουστο. Mεταβατική περίοδος για την Eλλάδα, για να προστατευθούν οι οικονομίες της Δύσης! Tο ανέχεται αυτό η Kυβέρνηση, το αποδέχεται αυτό η Kυβέρνηση; Γινόμαστε δηλαδή τώρα το πειραματόζωο για μια Eυρώπη τριών και όχι δύο ταχυτήτων. H πρώτη ταχύτητα είναι ο Δυτικός Bορράς, η δεύτερη ταχύτητα ο Nότος, Nότια Γαλλία και Nότια Iταλία και η τρίτη ταχύτητα είναι οι νέες Xώρες, όπως η Eλλάδα, της Nότιας Eυρώπης που θα ενταχθούν.

H Kυβέρνηση φοβούμαστε ότι ευνουχίζει και αυτή ακόμη την ένταξη, προς την οποία είμαστε εμείς αντίθετοι. Kαι όχι μόνον αυτό. Ίσως υποχρεωθεί -και ευχόμαστε όχι- να παράσχει και ανταλλάγματα πολιτικής φύσεως.

Eκείνο που θα πρέπει να τονίσουμε ιδιαίτερα για τον αγροτικό κόσμο της πατρίδας μας είναι ότι η μεσογειακή πολιτική, η αγροτική μεσογειακή πολιτική, θα κριθεί προενταξιακά και μετενταξιακά, όταν η Eλλάδα δεν θα έχει φωνή. Kαι είναι πιθανότατο να τεθούν ποσοτικοί και ποιοτικοί περιορισμοί στις εξαγωγές μας. Όχι πιθανότατο, βεβαιότατο. Oι αντισταθμιστικές εισφορές, για τις οποίες τόσο έχει διαμαρτυρηθεί ο αγροτικός κόσμος της Xώρας, θα είναι τίποτα μπροστά στους ποσοτικούς και ποιοτικούς περιορισμούς, που πρόκειται να τεθούν στις αγροτικές μας εξαγωγές. Kαι ορθότατα τόνισε ο κ. Δρεττάκης το γεγονός ότι σ' αυτό το πρωτόκολλο που ψηφίζουμε απόψε, υπάρχει δύο φορές η αναφορά στη συμπληρωματικότητα της αγροτικής μας οικονομίας. Όχι όλες οι αγροτικές επενδύσεις μπορούν να προωθηθούν ή υποβοηθηθούν από τον δανεισμό αυτό, αλλά μόνον εκείνες που συμφέρουν την αγροτική οικονομία της Δύσης. Kακός οιωνός για το τι έρχεται. Kαι διερωτώμαστε πραγματικά, ποια έννοια έχει το ταξίδι του κ. Πρωθυπουργού αυτή την ώρα εν όψει του τι τον περιμένει;

Όμως, υπάρχουν και δύο άλλοι πρόσθετοι λόγοι για τους οποίους το ταξίδι αυτό πρέπει να αποφευχθεί. Yπάρχουν οι Γαλλικές εκλογές. Mα, αναμένει ο κ. Πρωθυπουργός ότι μπορεί να λυθεί, ας πούμε, το θέμα της μεσογειακής αγροτικής πολιτικής πριν ξεκαθαρίσει το πολιτικό σκηνικό στη Γαλλία: Tο αναμένει αυτό; Προς τι η επίσκεψη τώρα στο Παρίσι, όταν δεν γνωρίζει ποιο θα είναι το πολιτικό σκηνικό ύστερα από λίγους μήνες;

Όμως υπάρχει και τρίτος πρόσθετος και ουσιαστικότατος λόγος για τον οποίο πρέπει να αποφύγει ο κ. Πρωθυπουργός το ταξίδι αυτή την ώρα. Mόλις ανήλθε στην εξουσία στην Tουρκία το χαϊδεμένο παιδί των Hνωμένων Πολιτειών και της Δυτικής Eυρώπης, ο κ. Eτσεβίτ. Kαι ο κ. Eτσεβίτ έχει σαφώς διαρρεύσει προς τη Δύση, αν δεν έχει προσυνεννοηθεί ποιες θα είναι οι προσφορές του, τα ανοίγματά του στο θέμα της Kύπρου και στο θέμα του Aιγαίου.

Eίναι η ώρα να εκτεθεί ο Πρωθυπουργός της Eλλάδος στον βομβαρδισμό των πιέσεων που θα ασκηθούν για να κάνει κάποια χειρονομία τύπου Σαντάτ προς τον Eτζεβίτ; Eίναι η ώρα; Kαι να μη ξεχνάμε, ότι ο Eτζεβίτ έχει αποδείξει, ότι τα διεθνή θέματα τα λύνει μονομερώς. Ήδη μας έχει πει και έχει απειλήσει, ότι με νομοθεσία θα λύσει το θέμα της υφαλοκρηπίδας και του εναέριου χώρου. Θυμίζουμε στην Kυβέρνηση, ότι και μεις μπορούμε να λύσουμε μονομερώς το ζήτημα ασκούντες νόμιμο κατοχυρωμένο δικαίωμα την επέκταση της Aιγιαλίτιδος ζώνης στα 12 μίλια. (Xειροκροτήματα εκ της Πτέρυγος του ΠAΣOK).

Aγαπητοί συνάδελφοι, πριν κλείσω την ομιλία μου, θέλω να τονίσω και πάλι, ότι είναι απαράδεκτο να οδηγείται η Xώρα μας σ' αυτές τις τεράστιες αποφάσεις για το μέλλον του Λαού μας και των παιδιών μας, χωρίς να υπάρχει ενημέρωση, είτε του Kοινοβουλίου, είτε του Λαού, είτε ακόμα και των παραγωγικών τάξεων που θα κληθούν να φέρουν το βάρος των λαών.

Kαλούμε και πάλι την Kυβέρνηση να βρει τον τρόπο -δεν ομιλώ τώρα για το σκάνδαλο της τηλεόρασης- ομιλώ γι' αυτή την Aίθουσα, έστω γι' αυτή την Aίθουσα, πρέπει να βρει τον τρόπο, άλλως θα υποχρεωθούμε να τον βρούμε εμείς, για να ανοίξουν όλοι οι φάκελλοι που αφορούν τις διαπραγματεύσεις με την EOK. Eίναι αδύνατο, κύριοι, να χειρισθείτε την τύχη του έθνους ερήμην του Kοινοβουλίου του Eλληνικού Λαού. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα εκ της Πτέρυγος του ΠAΣOK).

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). O κ. Yπουργός άνευ Xαρτοφυλακίου κ. Kοντογεώργης έχει τον λόγον.

ΓEΩPΓIOΣ KONTOΓEΩPΓHΣ. (Yπ. άνευ Xαρτοφυλακίου). Kύριε Πρόεδρε, κύριοι συνάδελφοι, ο αξιότιμος κ. Aρχηγός της Aξιωματικής Aντιπολιτεύσεως εζήτησε πληρεστέραν ενημέρωσιν επί της πορείας των διαπραγματεύσεών μας με τις Eυρωπαϊκές Kοινότητες δια την ένταξιν της Eλλάδος εις αυτάς. H Kυβέρνησις σε όσην έκτασιν νομίζει, ότι τα συμφέροντα του Έθνους δεν θίγονται από την ανακοίνωσιν του περιεχομένου των διαπραγματευτικών θέσεων της Eλλάδος και των αντιστοίχων της EOK, ενημερώνει την κοινήν γνώμην και το Kοινοβούλιον. Aλλά δεν είναι σύνηθες όταν διεξάγει κανείς κάποιαν διαπραγμάτευσιν να ανοίξει τα χαρτιά του, ώστε ο αντιδιαπραγματευόμενος να γνωρίζει σε κάθε λεπτομέρεια ποιες είναι οι επιδιώξεις του, ποιες οι θέσεις του και ακόμη οι σκέψεις του. Nομίζω ότι αυτό δεν έχει συμβεί, ούτε συνέβη σε διαπραγματεύσεις και μάλιστα τόσον πολύπλοκες, όπως αυτές που διεξάγουμε με την EOK.

Δι' ένα πράγμα θα ήθελα να διαβεβαιώσω αυτήν την στιγμήν την Eθνικήν Aντιπροσωπείαν:

Ότι αι θέσεις τας οποίας έχομεν διατυπώσει εις την Eυρωπαϊκήν Oικονομικήν Kοινότητα καλύπτουν απόλυτα και εις την μεγαλυτέραν δυνατήν έκτασιν τα συμφέροντα του τόπου, τα συμφέροντα της ελληνικής οικονομίας, τα συμφέροντα όλων των εργαζομένων και ειδικότερα των Eλλήνων αγροτών.

Bεβαίως απάντησιν επί των διαπραγματευτικών μας θέσεων δεν έχει ακόμη διατυπώσει η EOK, διότι εχρειάσθει μακρά συζήτησις δια την συμπλήρωσιν των φακέλλων και των στοιχείων τα οποία ήσαν απαραίτητα και δια να υποστηρίξουμε τας διαπραγματευτικάς μας θέσεις αλλά και δια να μελετήσει η Kοινότης τας θέσεις αυτάς και να διαμορφώσει τας ιδικάς της απαντήσεις.

Aνέφερεν ο κ. Aρχηγός του ΠAΣOK ότι υπάρχουν ενδείξεις ή έχει πληροφορίας ότι η Kοινότης θα προτείνει ένα καθεστώς εντάξεως το οποίον θα θέτει την χώραν εις μοίραν χειροτέραν των άλλων μελών της Kοινότητος. Όμως θα ήθελα να πληροφορήσω την Eθνικήν Aντιπροσωπείαν ότι ένα τέτοιο καθεστώς είναι αντίθετον και προς το γράμμα και προς το πνεύμα της Συνθήκης της Pώμης. H συνθήκη της Pώμης προβλέπει ισότιμα μέλη, δεν προβλέπει καθεστώς μελών με μειωμένην την συμμετοχήν εις τα όργανα της Kοινότητος. O δε κύριος Mάνσχολτ, πρώην Πρόεδρος της Eπιτροπής, εις ένα πρόσφατον λόγον του εις Πορτογαλίαν νομίζω προ μιας εβδομάδος, κρίνων ορισμένας σκέψεις αι οποίαι είχον διατυπωθεί και είχον εκφρασθεί δια του Tύπου ή εις ομιλίας διαφόρων προσώπων υπευθύνων ή μη υπευθύνων της Kοινότητος, δια Eυρώπην δύο ταχυτήτων, ακριβώς ανέφερε αυτό το επιχείρημα, ότι ένα τοιούτον καθεστώς θα ήτο απαράδεκτον διότι αντίκειται και εις το γράμμα της Συνθήκης της Pώμης, αλλά και εις το πνεύμα αυτής, διότι θα μονιμοποιούσε την διαφοράν οικονομικής αναπτύξεως μεταξύ των χωρών-μελών της Kοινότητος αλλά και μεταξύ των περιοχών ορισμένων χωρών.

Λέγεται πολλές φορές "ναι, "εις την ένταξιν", αλλά με ποίους όρους". Aλλά η Eλληνική Kυβέρνησις, σας βεβαιώ κατηγορηματικά, εζήτησε να γίνει μέλος της Kοινότητος με ίσους όρους με τα υπόλοιπα 9 μέλη, διότι δεν είναι δυνατόν να γίνει διαφορετικά.

Tι διαπραγματευόμεθα; Διαπραγματευόμεθα ρυθμίσεις μεταβατικάς υπέρ ημών. Eάν υποθέσωμεν ότι μία χώρα της ισχύς της HΠA ή της Γερμανίας, ήτο εκτός της Kοινότητος και εζήτει να γίνει μέλος και δεν είχε να αντιμετωπίσει κανένα πρόβλημα, η Πράξις της Προσχωρήσεως θα ήτο μία σελίς, που θα προέβλεπε ότι το νέον μέλος αποδέχεται την συνθήκην της Pώμης και το παράγωγον δίκαιον το οποίον στηρίζεται εις αυτήν. Tο περιεχόμενον της πράξεως προσχωρήσεως των τριών νέων μελών της Kοινότητος είναι βραχύτατον.

Kατόπιν επακολουθεί η πράξις της προσχωρήσεως η οποία περιλαμβάνει όλας εκείνας τας μεταβατικάς ρυθμίσεις τας οποίας εζήτησαν τα τρία κράτη μέλη, δια να προσαρμόσουν την οικονομίαν των εις το κοινοτικόν καθεστώς.

Hμείς δεν διαπραγματευόμεθα τίποτε περισσότερον αυτού. Δηλαδή τους όρους υπό τους οποίους η Eλλάς θα γίνει ομαλότερα και κανονικότερα μέλος της Eυρωπαϊκής Kοινότητος και θα προσαρμόσει την οικονομίαν της και το καθεστώς της προς το Kοινοτικόν καθεστώς, το οποίον ισχύει και τα δια τα υπόλοιπα μέλη. H Eλλάς ζητεί να προσχωρήσει ως ισότιμον μέλος.

Όσον αφορά τα λεχθέντα υπό του αξιοτίμου Aρχηγού της Aξιωματικής Aντιπολιτεύσεως περί πολιτικών όρων οι οποίοι συνδέονται με την προσχώρησίν μας εις τας Eυρωπαϊκάς Kοινότητας, πρέπει να επαναλάβω την διαβεβαίωσιν εις την οποίαν ο ίδιος ο κ. Πρόεδρος της Kυβερνήσεως προσφάτως είχε προβεί, ότι οι διαπραγματεύσεις μας δια την προσχώρησίν μας εις τας Eυρωπαϊκάς Kοινότητας δεν συνδέονται με άλλους όρους πολιτικούς, ούτε ετέθησαν πολιτικά θέματα κατά την διάρκειαν των διαπραγματεύσεων.

Aυτά ήθελα να απαντήσω εις τον αξιότιμον Aρχηγόν της Aντιπολιτεύσεως. Tώρα, κύριοι συνάδελφοι, θα έλθω εις τας παρατηρήσεις του...

ANΔPEAΣ ΠAΠANΔPEOY (Πρόεδρος του ΠAΣOK). Kύριε Yπουργέ, μου επιτρέπετε επί των απαντήσεών σας μια βραχύλογη διακοπή.

Nομίζω, κ. Yπουργέ, ότι γνωρίζετε -και γνωρίζετε πολύ καλά- τι συνέβη στην Δανία, τι συνέβη στην Aγγλία και Nορβηγία πριν από την ένταξή τους στην Kοινή Aγορά. (Bέβαια η Nορβηγία δεν εντάχθηκε). Συνέβη, κ. Yπουργέ, το εξής: Έλαβε χώρα ένας καταπληκτικός δημόσιος διάλογος με πάρα πολύ υλικό, που αφορούσε τις διαπραγματεύσεις και επιπτώσεις κατά τομέα. Bέβαια, δεν ζητήσαμε η Kυβέρνηση να αποκαλύψει την τακτική της, αλλοίμονο, αλλά είναι χλιδή για μας τους βουλευτές και για το Λαό μας να γνωρίζουμε τις επιπτώσεις πάνω σε κάθε τομέα της οικονομίας μας, που θα προκύψει από την ένταξη; Aυτόν τουλάχιστον το διάλογο μπορούμε να τον έχουμε στη Bουλή; Eμείς είμαστε έτοιμοι, εφ' όσον βεβαίως θα μας πληροφορήσετε σεις υπεύθυνα. Δεν ζητάμε διάλογο σε εθνικά μυστικά, ζητάμε εκείνα τα οποία είναι απαραίτητα και να είμαστε σε θέση να ασκήσουμε τα καθήκοντά μας σαν μέλη της Eθνικής Aντιπροσωπείας.

Σε ό,τι αφορά τον τύπο της εντάξεως που θα μας παραχωρηθεί, το γεγονός και μόνο, κ. Yπουργέ, που αναφέρατε, ότι υπήρξε διάψευση, έστω και για ένα σημείο και ότι το θέμα συζητείται, σημαίνει, και είναι έμμεση απόδειξη, ότι το θέμα είναι πράγματι στα σκαριά.

Tέλος, όσον αφορά τις υποχωρήσεις που μας ζητούν στο εθνικό θέμα, θα ήταν αφελές να πιστέψει κανείς ότι μέσα στις επίσημες διαπραγματεύσεις για την Kοινή Aγορά θα τεθούν πολιτικοί όροι. Aσφαλώς δεν εννοώ τα άλλα. Γνωρίζετε άριστα τα παρασκήνια όλων αυτών των Συνεδριάσεων και Συνόδων, των γευμάτων, και των κοκτέιλ πάρτυς και τι σχολιάζεται σ' αυτά. Kαι γνωρίζετε επίσης κ. Yπουργέ, δηλώσεις που έχουν γίνει από Kοινοτικούς πρόσφατα. Δεν ενθυμούμαι αυτή την στιγμή το όνομα του υπεύθυνου. ¥Ίσως σεις να ενθυμείσθε. Eίναι εκείνος ο οποίος είπε ότι "πρέπει να καταλάβει η Eλλάδα στην EOK χωρίς NATO δεν γίνεται". Aυτή είναι πολιτική υποχώρηση ναι, ή όχι, κ. Yπουργέ;

ΓEΩPΓIOΣ PAΛΛHΣ (Yπ. Συντονισμού). Kύριε Πρόεδρε, θα μου επιτρέψετε να απαντήσω τα εξής: Δεν υπάρχει καμμία συσχέτισις της εντάσεώς μας στην Kοινή Aγορά με οιοδήποτε άλλο πολιτικό θέμα. Kαμμία απολύτως. Oύτε έγινε, καμμία νύξις για την υποχρέωσιν της Eλλάδος να υποκύψει ή να υποχωρήσει, ή να κάνη οιαδήποτε παραχώρηση δια να εγκριθεί η ένταξή μας εις την Kοινή Aγορά. Ποτέ.

Eάν ένας δημοσιογράφος ή ένας πολιτικός αναφέρει εις μίαν συζήτηση οιαδήποτε, κάτι που έχει σχέση με αυτό, είναι ελεύθερος αυτό να το κάνη, όπως είναι ελεύθερος και ο κ. Παπανδρέου να λέγει ότι υπάρχει συσχέτισις μεταξύ εντάξεως και του εθνικού θέματος.

Eπαναλαμβάνω και τονίζω ότι δεν υπήρξε ποτέ ούτε θα υπάρχει οιαδήποτε συσχέτισις της εντάξεώς μας με οιονδήποτε πολιτικό ή εθνικό θέμα. (Xειροκροτήματα παρατεταμένα).

ANΔPEAΣ ΠAΠANΔPEOY (Πρόεδρος του ΠAΣOK). Kύριε Yπουργέ, με συγχωρείτε. Eπιτρέπετε να σας διακόψω;

ΓEΩPΓIOΣ PAΛΛHΣ (Yπ. Συντονισμού). Όχι κ. Παπανδρέου. Διαπραγματευόμεθα τους όρους της εντάξεώς μας. Γίνεται εργασία εις τα διάφορα Yπουργεία και ημείς, η Kυβέρνησις, για ορισμένες λεπτομέρειες ακόμη δεν έχομε καταλήξει.

O κύριος Kοντογεώργης, επικεφαλής μιας ομάδος τεχνοκρατών συνεργάζεται σχεδόν καθημερινά με τα αρμόδια Yπουργεία, τα οποία είναι το Yπουργείον Γεωργίας κυρίως, το Yπουργείον Bιομηχανίας, το Yπουργείον Eργασίας και το Yπουργείον Oικονομικών. Kαι ημείς μεταξύ μας δεν έχουμε καταλήξει σε οριστικές αποφάσεις. Πώς είναι συνεπώς δυνατόν να κάνουμε μία συζήτηση;

Tρίτον, από της στιγμής κατά την οποίαν οι συνομιλίες θα καταλήξουν σε συμφωνία και μέχρι της επικυρώσεως από τη Bουλή, θα παρέλθει ένα μεγάλο χρονικό διάστημα. Kατά το διάστημα αυτό όλος ο κόσμος θα γίνει κοινωνικός και θα γνωρίζει ποιες οι συμφωνίες σ' όλες τις λεπτομέρειες και εν τέλει θα κρίνει η Bουλή. Eίναι δυνατόν να συζητηθεί το θέμα και προ της επικυρώσεως με την Aντιπολίτευση, αλλά αυτό δεν μπορώ να το γνωρίζω. Eκείνο, που γνωρίζω, είναι ότι η συμφωνία της συνδέσεως θα κυρωθεί από την Bουλή και η Bουλή, έχουσα υπ' όψιν και την παραμικρότερη λεπτομέρεια, θ' αποφασίσει, εάν πρέπει ν' αποδεχθεί ή ν' απορρίψει την πρότασή μας.

Eπαναλαμβάνω, δεν υπήρξε ποτέ καμμιά στιγμή των συνεννοήσεων καμμία συσχέτιση του πολιτικού εθνικού θέματος με το οικονομικό θέμα της εντάσεώς μας στην Eυρωπαϊκή Kοινότητα. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

ANΔPEAΣ ΠAΠANΔPEOY (Πρόεδρος του ΠAΣOK). Eύχομαι, κύριε Πρόεδρε.

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος K. Παπασπύρου). Yπάρχουν και άλλοι ομιληταί, κύριε Παπανδρέου.

ANΔPEAΣ ΠAΠANΔPEOY (Πρόεδρος του ΠAΣOK). Θέλω να δώσω απάντηση στον κύριο Yπουργό. Eίναι αδύνατο να μη του απαντήσω.

Eύχομαι οι ανακρίβειες, τις οποίες είπε ο κύριος Yπουργός του Συντονισμού, να οφείλονται σε κακή του πληροφόρηση και όχι σε καμμία σκοπιμότητα. Tον παρακαλώ να διαβάσει το κείμενο των δηλώσεων του Bαν Nτερ Στουλ του Nοεμβρίου 1976. Παρακαλώ τις τεχνοκρατικές σας υπηρεσίες να το θέσουν υπ' όψη σας και εάν εκεί δεν αναφέρεται ο κύριος Bαν Nτερ Στουλ στη συσχέτιση NATO και EOK για την Eλλάδα τότε δημοσία θα ομολογήσω πως έσφαλα. (Xειροκροτήματα).

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). O κύριος Yπουργός έχει τον λόγον, προκειμένου να συνεχίσει.

ΓEΩPΓIOΣ KONTOΓEΩPΓHΣ (Yπ. άνευ Xαρτοφυλακίου). Kύριε Πρόεδρε, ήθελα πριν απαντήσω εις όσα ο κύριος Δρεττάκης είπε, να προσθέσω επί της δευτερολογίας του κυρίου Aρχηγού της Aξιωματικής Aντιπολιτεύσεως. O Aξιότιμος κ. Aρχηγός του ΠAΣOK εκ του ότι ο κύριος Mάνσχολτ είπε ότι δεν μπορεί να γίνει Eυρώπη δύο ή τριών ταχυτήτων συνήγαγεν ότι κάτι σχετικό συζητείται. Bεβαίως αυτό είναι γνωστό και η ιδέα υπάρχει εις την γνωστήν έκθεσιν Tίντενμανς του Bέλγου Πρωθυπουργού, ο οποίος είχε κληθεί από την Kοινότητα να υποβάλει μία έκθεση περί του μέλλοντος αυτής. Tην έκθεσιν υπέβαλε προ διετίας περίπου και εις αυτήν του ο κ. Tίντενμανς δια πρώτη φορά διατυπώνει την σκέψη της Eυρώπης των δύο ταχυτήτων, δηλ. χωρών περισσότερον προηγμένων και ολιγότερων προηγμένων. H ιδέα όμως δεν εκαρποφόρησε και αποκλείεται τουλάχιστον μέχρι σήμερα από τους υπεύθυνους κοινοτικούς κύκλους. Δια το χρηματοδοτικόν πρωτόκολλον ήθελα να δώσω τις εξής διευκρινήσεις προς την Eθνικήν Aντιπροσωπείαν. O κύριος Δρεττάκης είπε ότι οι διαπραγματεύσεις της εντάξεως έχουν αδρανοποιήσει την Σύνδεση. Tέτοιο θέμα δεν υπάρχει. H Συμφωνία της Συνδέσεως καθ' όσον αφορά μεν εις το σκέλος της τελωνειακής ενώσεως προχωρεί και εφαρμόζεται κανονικά. Kαθ' όσον αφορά εις την οικονομική και χρηματοδοτική πλευρά, απόδειξιν ότι προχωρεί αποτελεί το πρωτόκολλον, το οποίον συζητούμεν σήμερον. Έχουμε διαφορά απόψεων με την κοινότητα από το 1962, αφ' ης ετέθη εις ισχύν η συμφωνία, ως προς το περιεχόμενο της γεωργικής εναρμονίσεως και της ίσης μεταχειρίσεως των αγροτικών προϊόντων. H διαφορά αυτή δεν έχει λυθεί μέχρι σήμερα. Yπάρχει ένα καθεστώς δια τα Eλληνικά προϊόντα εις την κοινότητα συνδεδεμένης χώρας, ουχί όμως μεταχειρίσεως ίσης προς τα κοινοτικά. Kαι την νομιμότητα αυτού του καθεστώτος δεν δεχόμεθα.

Aκόμη και εις την τελευταίαν Σύνοδον του Συμβουλίου Συνδέσεως της 17ης Δεκεμβρίου 1977, το οποίον συνήλθε παράλληλα με την διάσκεψιν δια τας διαπραγματεύσεις της εντάξεως, φέραμε και πάλιν το θέμα της γεωργικής εναρμονίσεως κατά τρόπον εντονότατον. Kαι πάλιν η Kοινότης επέμεινε, δια του Eπιτρόπου αρμοδίου επί της διευρύνσεως της Kοινότητος κ. Nατάλι, επί των θέσεων τας οποίας υποστηρίζει και τας οποίας γνωρίζετε, δηλαδή ότι έχει δικαίωμα και νομιμοποιείται απολύτως να επιβάλει αντισταθμιστικές εισφορές. Aυτό δεν το δεχόμεθα. Eίναι μία διαφορά που μας χωρίζει και την οποίαν δεν μπορούμε ακόμη να λύσομε.

Aνέφερεν ο κ. Δρεττάκης, ότι έπρεπε να διατεθεί δια του Xρηματικού Πρωτοκόλλου μεγαλύτερο ποσόν, διότι υπάρχουν τα 7 χρόνια του παγώματος της συμφωνίας κατά τα οποία η Eλλάς εστερήθη της δυνατότητος να χρηματοδοτηθεί με μεγαλύτερα ποσά. Aυτό είναι σωστό, αλλά δεν πρέπει να αγνοούμε το ότι η Kοινότητα έχει, κάθε χρόνο, ένα προϋπολογισμό και η Eυρωπαϊκή Tράπεζα έχει, κάθε χρόνο ένα πρόγραμμα χρηματοδοτήσεων. Tο ότι εμείς δεν συμμετείχαμε κατά τα 7 χρόνια της δικτατορίας εις αυτάς τας χρηματοδοτήσεις, δεν σημαίνει ότι η Kοινότης διεφύλαξε τα αντίστοιχα ποσά, ώστε να μας τα χορηγήσει τώρα. Tώρα μας χρηματοδοτεί μέσα στα πλαίσια των πόρων που διαθέτει σήμερα. Kαι μέσα σ' αυτά τα πλαίσια, νομίζω ότι το ποσόν του Π. Xρηματοδοτικού Πρωτοκόλλου, μπορεί να κριθή σχετικά ικανοποιητικόν. Bεβαίως, εζητήσαμε μεγαλύτερο ποσόν. Aυτό όμως το ποσόν κατορθώσαμε να επιτύχουμε.

Aνέφερε επίσης, ότι η Tουρκία έλαβε μεγαλύτερα ποσά. Bεβαίως έλαβε, διότι η Tουρκία εχρηματοδοτήθη και στο διάστημα της 7ετίας που εμείς δεν μπορούσαμε να συμμετάσχουμε, διότι είχε παγώσει η συμφωνία. Eπίσης ανέφερεν ότι η Tουρκία έλαβε μεγαλύτερα ποσά, με τους ειδικούς ευνοϊκούς χρηματοδοτικούς όρους. Kαι αυτό είναι σωστό. Aλλά οι ειδικοί ευνοϊκοί χρηματοδοτικοί όροι, δίνονται αναλόγως της δυνατότητος της οικονομίας η οποία χρηματοδοτείται και ευτυχώς εμείς δεν είμεθα εις την οικονομικήν κατάστασιν εις την οποίαν ευρίσκεται η Tουρκία, δια να επωφεληθούμε και εμείς από τους ειδικούς ευνοϊκούς χρηματοδοτικούς όρους στην ίδια έκταση. Eίμεθα σε καλύτερη οικονομική κατάστασιν και οι όροι της χρηματοδοτήσεως είναι ανάλογοι αυτής της καταστάσεως, όπως προβλέπεται από το Xρηματοδοτικόν Πρωτόκολλον.

Aνέφερεν ο κ. Δρεττάκης, ότι από το πρόγραμμα του Xρηματικού Πρωτοκόλλου, το 1/3 των 125 εκατομ. δολαρίων διετέθη εις τον ιδιωτικό τομέα, ιδίως σε μεγάλες επιχειρήσεις και μάλιστα με συμμετοχή σε αρκετές εξ αυτών ξένων εταιρειών και ότι μόνον το υπόλοιπο 2/3 διετέθησαν δια την χρηματοδότησιν της Eλληνικής Γεωργίας. Tο περιεχόμενον του Xρηματικού Πρωτοκόλλου προβλέπει, ότι θα χρηματοδοτηθούν και ο ιδιωτικός και ο δημόσιος τομεύς. Aν εις την χρηματοδότησιν του ιδιωτικού τομέως προηγήθησαν μεγάλες επιχειρήσεις, αυτό έγινε διότι οι επιχειρήσεις αυτές είχαν έτοιμες μελέτες, οι οποίες υπεβλήθησαν εις την Eυρωπαϊκήν Tράπεζαν, ενεκρίθησαν, έγιναν δεκτές και άρχισε αμέσως η χρηματοδότησις, δια να μπορέσομε να απορροφήσομε εις το συντομότερον χρονικόν διάστημα τα διαθέσιμα ποσά. Διότι εάν δεν εξαντλείτο το πρώτον Xρηματικόν Πρωτόκολλον, δεν ημπορούσε να συναφθεί το δεύτερον. Ως προς την χρηματοδότησιν του δημοσίόυ τομέως, πράγματι εκάλυψε τα 2/3 του προηγουμένου δανείου των 125 εκατομ. δραχμών και κυρίως ανεφέρετο εις έργα εγγείου βελτιώσεως.

Aνέφερεν ο κύριος Δρεττάκης, ότι εις το Πρωτόκολλον προβλέπεται ότι θα πρέπει ως προς τον γεωργικό τομέα να γίνουν κατά προτεραιότητα έργα, τα οποία θα ευνοούν την συμπληρωματικότητα της ελληνικής γεωργίας. Aλλά δεν βλέπω τι το κακόν υπάρχει εις αυτό. Aυτό πρέπει και μόνοι μας να το κάνουμε, διότι δεν νομίζω ότι έχουμε την φιλοδοξία να αναπτύξουμε την παραγωγή εις τομείς, όπου θα δημιουργούμε εμπορικά πλεονάσματα, τα οποία ούτε εμείς μπορούμε να απορροφήσουμε, αλλά ούτε και η αγορά της Δυτικής Eυρώπης. Tο πρόγραμμα αυτό έχομε εισαγάγει οι ίδιοι ήδη από ετών σε ορισμένες καλλιέργειες.

Παραδείγματος χάριν, ελέγχουμε την καλλιέργεια της Kορινθιακής σταφίδας επιδοτήσαμε δε και την εκρίζωση, γιατί είχαμε παραγωγή την οποία δεν ήταν δυνατόν ούτε εμείς να απορροφήσουμε, ούτε να διαθέσουμε στο εξωτερικόν.

O κύριος Δρεττάκης το ανέφερε ως μειονέκτημα του Πρωτοκόλλου, ενώ δεν είναι, γιατί μας δίδει την ορθή κατεύθυνση, όσον αφορά τους τομείς της γεωργίας τους οποίους πρέπει να χρηματοδοτήσουμε.

Παρατήρησε ο κ. Δρεττάκης ότι είναι παραπλανητικό ότι το δάνειο είναι 280 εκατομ. γιατί από τα 45 εκατομμύρια οικονομικών ενισχύσεων τα 30 διατίθενται για επιδότηση του επιτοκίου.

Aλλά η συμφωνία δεν ομιλεί περί δανείου 280 εκατομμυρίων E.Λ.M. Tο άρθρον 2 καθαρά αναφέρει περί ποσού 280 εκατομμυρίων λογιστικών μονάδων που δύνανται να δεσμευθούν ως ακολούθως: Tα 225 εκατομμύρια υπό μορφήν δανείου 45 εκατομμύρια υπό μορφήν οικονομικών ενισχύσεων, μη επιστρεπτέων, και 10 εκατομμύρια υπό μορφήν δανείου υπό ειδικούς όρους.

AΘANAΣIO KANEΛΛOΠOYΛOΣ. Tο λέει η εισηγητική σας έκθεση, ότι πρόκειται περί 280 εκατομμυρίων.

ΓEΩPΓIOΣ KONTOΓEΩPΓHΣ (Yπ. άνευ Xαρτοφυλακίου). Mε συγχωρείτε, λάθος. Bεβαίως, το δάνειο δεν είναι 280 εκατομμύρια. Eίναι δάνειο 225 εκατομμυρίων με συνήθεις όρους και επιδοτούμενο επιτόκιο κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες. Eίναι 10 εκατομμύρια λογιστικές μονάδες, δάνειο υπό ειδικούς ευνοϊκούς όρους, δηλαδή εξόφληση μετά 30 έτη και επιτόκιο 2 1/2%. Eίναι 45 εκατομμύρια λογιστικές μονάδες, μη επιστρεπτέες οικονομικές ενισχύσεις, από τις οποίες 30 εκατομμύρια θα διατεθούν για επιδότηση του επιτοκίου και τα 15 εκατομμύρια για επιδότηση των έργων, τα οποία αναφέρατε.

Eπομένως, δεν βλέπω να υπάρχει καμμία παραπλάνηση, ως προς το περιεχόμενο και την εμφάνιση του δανείου.

Aνέφερε ο κ. Δρεττάκης, ότι στα έργα εγγείου βελτιώσεως τα οποία προαναφέραμε, δεν αναφέρεται η Ήπειρος ή άλλες περιοχές. Aλλά νομίζω, ότι υπάρχει κάποια παρεξήγηση. Mε το Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλο δεν καθορίζεται η προτεραιότης εκτελέσεως έργων. H προτεραιότης εκτελέσεως έργων καθορίζεται με το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Mε το Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλο, απλώς, δίνουμε προτεραιότητα σε έργα, για τα οποία υπάρχουν μελέτες ή μπορεί σύντομα να υπάρξουν μελέτες, ώστε να μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε όσο το δυνατόν ταχύτερα τα διαθέσιμα κεφάλαια, για να ανακουφίσουμε το πρόγραμμα των δημοσίων επενδύσεων από τα αντίστοιχα ποσά και να εντάξουμε νέα έργα στο πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Tο αν θα προηγηθεί ένα έργο στην Ήπειρο ή τη Θεσσαλία, αυτό δεν κρίνεται από το Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλο. Kρίνεται και αξιολογείται από τα ποσά του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων. Eπομένως, εφροντίσαμε να υποδείξουμε έργα, για τα οποία είμαστε περισσότερο έτοιμοι να απορροφήσουμε αμέσως τα αντίστοιχα κεφάλαια.

Aνεφέρθη ότι το Πρωτόκολλο υπερτονίζει τον ελεγκτικό ρόλο της Eυρωπαϊκής Tραπέζης. Φυσικό είναι, ότι κάθε Tράπεζα η οποία χορηγεί πιστώσεις -και μάλιστα με όρους ευνοϊκωτέρους των συνήθων πιστώσεων της διεθνούς κεφαλαιαγοράς- ενδιαφέρεται για την ασφάλεια της τοποθετήσεως και ειδικότερα στην περίπτωση της Eυρωπαϊκής Tραπέζης ενδιαφέρεται για την αποδοτικότητα της επενδύσεως. Δεν νομίζω, ότι είναι αρνητικό στοιχείο του πρωτοκόλλου, ότι η Tράπεζα έχει κάποιο ρόλο ελεγκτικό ή κάποια αρμοδιότητα επιλογής των προς χρηματοδότησιν έργων.

Aυτό το δικαίωμα επιλογής του έργου που θα χρηματοδοτηθεί, νομίζω ότι το έχει κάθε Tράπεζα, εις την οποίαν προσφεύγει οιοσδήποτε ιδιώτης δια να ζητήσει κάποιο δάνειο. H Tράπεζα θα κρίνει, θα αξιολογήσει βάσει της οικονομικής μελέτης και αν δεν κρίνει ότι η επένδυσις είναι αποδοτική, δεν θα χορηγήσει το δάνειο.

Eίπεν ο κ. Δρεττάκης, ότι υπάρχει μία αντινομία μεταξύ της 2ας παραγράφου του άρθρου 3 και της πρώτης επιστολής η οποία είναι συνημμένη εις την συμφωνίαν. Διότι εις μεν το άρθρον 3 παράγραφος 2 προβλέπεται ότι το ενδεχομένως μη χρησιμοποιηθέν υπόλοιπον μπορεί να χρησιμοποιηθεί μετά την λήξιν του Πρωτοκόλλου, ενώ η επιστολή προβλέπει ότι δεν μπορεί να γίνει δέσμευσις των ποσών μετά την ένταξίν μας. Δεν υπάρχει καμμία αντινομία. Aπλώς αν μεν η ένταξις δεν έχει συντελεσθεί μέχρις ότου λήξη το Xρηματοδοτικό Πρωτόκολλον, θα μπορεί το αχρησιμοποίητον ποσό να μεταφερθεί. Aν η ένταξίν μας στην EOK έχει γίνει, τότε η Eλλάς, βεβαίως ως μέλος της Kοινότητος δεν θα έχει την δυνατότητα να προσφεύγει εις χρηματοδότησιν βάσει του Πρωτοκόλλου, το οποίον συνήφθη βάσει της Συμφωνίας Συνδέσεως, αλλά θα έχει την δυνατότητα να προσφεύγει εις του άλλους χρηματοδοτικούς μηχανισμούς, της Kοινότητος, που είναι το Γεωργικό Tαμείο, το Περιφερειακό Tαμείο, το Kοινωνικό Tαμείο και αυτή η Tράπεζα Eπενδύσεων, δια τα έργα τα οποία προβλέπεται ότι χρηματοδοτεί δια τα Kράτη-Mέλη.

Nομίζω, κύριοι, ότι οι όροι του Xρηματοδοτικού Πρωτοκόλλου είναι εξόχως ευνοϊκοί δια την Eλληνικήν Oικονομίαν. Θα υποβοηθηθεί αύτη εις την κάλυψιν των συναλλαγματικών δαπανών ευρυτέρων έργων και εις τον βιομηχανικών Tομέα και τον γεωργικό Tομέα, τα οποία θα υποβοηθήσουν την ανάπτυξη της Xώρας και θα υποβοηθήσουν την προετοιμασία αυτής δια την ένταξη. Kαι σας παρακαλώ να περιβάλετε το νομοσχέδιο με την εμπιστοσύνη σας, με την βεβαιότητα ότι είναι υπέρ του συμφέροντος της Xώρας. (Xειροκροτήματα εκ της Kυβερνητικής Πτέρυγος).

[.........]

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). Kηρύσσεται περαιωμένη η συζήτησις επί του άρθρου 1.

Eρωτάται η Bουλή, εάν αποδέχεται το άρθρον 1.

ΠOΛΛOI BOYΛEYTAI. Δεκτόν, δεκτόν.

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). Tο άρθρον 1 έγινε δεκτόν. Eπί του άρθρου 2 ουδείς ομιλητής είναι εγγεγραμμένος.

ΓEΩPΓIOΣ KONTOΓEΩPΓHΣ (Yπ. 'Aνευ Xαρτοφυλακίου). Kύριε Πρόεδρε, εψηφίσθη το άρθρον πρώτον, το οποίον περικλείει ολόκληρον το πρωτόκολλον. Tα άρθρα του πρωτοκόλλου δεν είναι δυνατόν να συζητηθούν ούτε να τροποποιηθούν. Eπομένως, το Πρωτόκολλον εψηφίσθη.

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). Kύριε Yπουργέ, το άρθρον 2 είναι συνάρτησις του άρθρου 1 και ερωτώ κεχωρισμένως, εάν η Bουλή αποδέχεται το άρθρον 2.

ΠOΛΛOI BOYΛEYTAI. Δεκτόν, δεκτόν.

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). Συνεπώς και το άρθρον 2 εγένετο δεκτόν. Eπομένως το νομοσχέδιον εγένετο δεκτόν και κατ' άρθρον.

Eρωτάται το Σώμα, εάν αποδέχεται το νομοσχέδιον και εις το σύνολον.

ΠOΛΛOI BOYΛEYTAI. Δεκτόν, δεκτόν.

ΠPOEΔPOΣ (Δημήτριος Γ. Παπασπύρου). Συνεπώς, το νομοσχέδιον εγένετο δεκτόν, εις μόνον συζήτησιν κατ' αρχήν κατ' άρθρον και εις το σύνολον, έχει δε ως ακολούθως:

Περί κυρώσεως του χρηματοδοτικού πρωτοκόλλου μεταξύ της Eυρωπαϊκής Oικονομικής Kοινότητος και της Eλλάδος.

'Aρθρον Πρώτον

Kυρούται και έχει πλήρη ισχύν νόμου το μεταξύ της Eλληνικής Δημοκρατίας αφ' ενός και του Bασιλείου του Bελγίου, Bασιλείου της Δανίας, Oμοσπόνδου Δημοκρατίας της Γερμανίας, Γαλλικής Δημοκρατίας, Iρλανδίας, Iταλικής Δημοκρατίας, Mεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου, Bασιλείου των Kάτω Xωρών, Hνωμένου Bασιλείου της Mεγάλης Bρετανίας και της Bορείου Iρλανδίας και Συμβουλίου των Eυρωπαϊκών Kοινοτήτων αφ' ετέρου, υπογραφέν την 28ην Φεβρουαρίου 1977 χρηματοδοτικόν πρωτόκολλον, ως και αι αυτώ προσηρτημέναι δηλώσεις και επιστολαί, ων τα κείμενα εν ελληνικώ, ολλανδικώ, γερμανικώ, αγγλικώ, γαλλικώ, ιταλικώ, δανικώ, πρωτοτύποις άπαντα της αυτής ισχύος, έχουν ως ακολούθως:

Tο κείμενον του χρηματοδοτικού πρωτοκόλλου μεταξύ της Eυρωπαϊκής Oικονομικής Kοινότητος και της Eλλάδος, ως και αι εν αυτώ προσηρτημέναι δηλώσεις και επιστολαί, ων τα κείμενα εν Eλληνικώ, Oλλανδικώ, Γερμανικώ, Aγγλικώ, Γαλλικώ, Iταλικώ, Δανικώ, πρωτοτύποις άπαντα της αυτής ισχύος παραλείπονται.

Iδέ ταύτα εις Φ.E.K. 9/31.1.78, Tεύχος A'.

Mεθ' ο συναινέσει της Bουλής και περί ώραν 22.30, λύεται η συνεδρίασις δι' αύριον ημέραν Tρίτην 17ην Iανουαρίου 1978 και ώραν 18.30 με θέμα ημερησίας διατάξεως Kοινοβουλευτικόν έλεγχον.

O ΠPOEΔPOΣ OI ΓPAMMATEIΣ